W piątek 25 września 2026 roku w Gminie Lubasz miało miejsce wyjątkowe wydarzenie, które na długo zapisze się w historii lokalnej społeczności. Tego dnia oddano hołd Franciszce i Józefowi Furmanom – mieszkańcom Kruteczka, którzy podczas II wojny światowej, z narażeniem życia, nieśli pomoc członkom desantu spadochronowego.
Uroczysta sesja Rady Gminy
Obchody rozpoczęły się o godzinie 15:00 w sali sesyjnej Urzędu Gminy w Lubaszu, gdzie w trakcie sesji Rady Gminy podjęto uchwałę o nadaniu honorowego obywatelstwa Gminy Lubasz Franciszce i Józefowi Furmanom. Akty nadania, jako wyraz uznania za pielęgnowanie pamięci o przodkach, wręczyli członkom rodziny: Wójt Gminy Lubasz Marcin Filoda, Zastępca Wójta Grażyna Graj oraz Przewodnicząca Rady Gminy Lubasz Elżbieta Nowak.
Odsłonięcie tablicy w Kruteczku
Po zakończeniu części oficjalnej w urzędzie, uczestnicy udali się do Kruteczka. Przy tamtejszej sali wiejskiej nastąpiło uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej. Wydarzenie poprowadził Szymon Szwed, Dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury w Lubaszu. Głos zabrał również Wójt Marcin Filoda, który podkreślił, jak istotna jest pamięć o mieszkańcach potrafiących zachować odwagę i człowieczeństwo w najtrudniejszych momentach historii.
Historia, która wciąż porusza
Małgorzata Kabacińska przybliżyła zgromadzonym historię małżeństwa Furmanów. W 1944 roku udzielili oni schronienia i pomocy żołnierzom Samodzielnego Batalionu Spadochronowego 1 Armii Wojska Polskiego – Antoniemu Hertlowi i Henrykowi Szafrudze. W realiach niemieckiej okupacji była to pomoc obarczona ogromnym ryzykiem. Za swoją postawę Furmanowie zapłacili najwyższą cenę: Józef został zamordowany w obozie koncentracyjnym Sachsenhausen, a Franciszka zginęła w obozie karno-śledczym w Żabikowie.
Poświęcenia tablicy dokonał ks. kan. Maciej Grześ, kustosz Sanktuarium Matki Bożej Królowej Rodzin w Lubaszu. Następnie delegacje złożyły kwiaty, oddając hołd bohaterom. Wzruszającym akcentem były wystąpienia członków rodziny Furmanów, którzy podzielili się wspomnieniami o swoich przodkach.
Podziękowania i symbolika miejsca
Na zakończenie głos zabrała sołtys Kruteczka, Brygida Wójtowicz, dziękując wszystkim za udział i zaangażowanie w przygotowanie miejsca pamięci. Słowa wdzięczności skierowała do władz gminy, Gminnego Ośrodka Kultury, Gminnego Zakładu Komunalnego, ks. Macieja Grzesia, mieszkańców Kruteczka, gospodyń wiejskich oraz Koła Gospodyń Wiejskich ze Sławna. Po części oficjalnej uczestnicy zostali zaproszeni na poczęstunek do sali wiejskiej.
Kamień z tablicą w Kruteczku to nie tylko materialne upamiętnienie, ale przede wszystkim symbol odwagi, patriotyzmu i solidarności. Historia Franciszki i Józefa Furmanów jest ważnym elementem dziedzictwa Gminy Lubasz i zobowiązaniem do przekazywania jej kolejnym pokoleniom.
Źródło: UG w Lubaszu
Fot. lubasz.pl

